plus
reset
minus
plus
minus
تاریخ انتشارشنبه ۱ خرداد ۱۴۰۰ ساعت ۱۱:۱۱
کد مطلب : ۳۹۵۷

تحلیل تداوم پس لرزه های زمین لرزه با بزرگای ۵.۹ گناوه استان بوشهر /۲۹ فروردین( بزرگترین پس لرزه با بزرگای ۵ مورخ ۳۱ اردیبهشت ماه) 

بر اساس تحلیلی از دکتر حمیدرضا نانکلی رئیس اداره ژئودزی و ژئودینامیک اداره کل زمین سنجی و نقشه برداری
علت زمین لرزه تجمع تنش فعال ناشی حرکات  صفحه  تکتونیکی AR-EU در طول زمان  و غلبه این تنش بر استحکام قطعه رگ سفید( گسل پیش ژرفای زاگرس)  و شکست آن(تنش برشی برتنش ناشی از اصطحکاک غلبه کرده) گسیختگی را ایجاد و لغزش بر روی صفحه قطعه گسلی انجام شده است. میزان تنش قبل از زلزله و آغاز گسیختگی بر روی این قطعه  گسل پیش ژرفای زاگرس ۱۶.۵ مگا پاسگال میباشد. در این حالت تنش برشی بر تنش قبل از زلزله غلبه کرده و جابجایی در صفحه گسل رخ داده است. نرخ این همگرایی ۲۰.۹ میلیمتر در سال است و دارای نرخ تجمع تنش بالای تکتونیکی است. میزان این تنش در منطقه ۱۶.۵ مگا پاسکال است. شکست های متوالی و وسعت گسیختگی در محدوده ۲۰ در ۲۵ کیلومتر مربع را پوشش میدهد و نشان میدهد که شکست های متوالی مساحت زیادی را در بر گرفته اند. وجود انحنا گسل و نقاط بریر با توجه به جنس سنگ منطقه علت عمده برای این هجمه پس لرزه ای گناوه است.
تحلیل تداوم پس لرزه های زمین لرزه با بزرگای ۵.۹ گناوه استان بوشهر /۲۹ فروردین( بزرگترین پس لرزه با بزرگای ۵ مورخ ۳۱ اردیبهشت ماه) 
plusresetminus


دکتر حمیدرضا نانکلی رئیس اداره ژئودزی و ژئودینامیک اداره کل زمین سنجی و نقشه برداری  

به گزارش مرکز  لرزه نگاری کشوری زمین لرزه ای با بزرگای ۵.۹  در عمق۱۰ کیلومتری  ساعت ۱۱:۱۱ مورخ ۲۹ فروردین ماه در ۲۸کیلومتری بندر گناوه در استان بوشهر رخ داد .
این زمین لرزه تا کنون ۲۵۰ پس لرزه داشته که  بزرگترین آن با بزرگای ۵ امروز  رخ داد و در مقایسه با زمین لرزه های هم بزرگای خود مثل زمین لرزه سی سخت که فقط ۱۷ پس لرزه داشت قابل توجه و بی نظیر بوده است.
    
علت زمین لرزه 
 
تجمع تنش فعال ناشی حرکات  صفحه  تکتونیکی AR-EUدر طول زمان  و غلبه این تنش بر استحکام قطعه رگ سفید ( گسل پیش ژرفای زاگرس)  و شکست آن(تنش برشی برتنش ناشی از اصطحکاک غلبه کرده) گسیختگی را ایجاد و لغزش بر روی صفحه قطعه گسلی  انجام شده است. میزان تنش قبل از زلزله و آغاز گسیختگی بر روی این قطعه  گسل پیش ژرفای زاگرس ۱۶.۵ مگا پاسگال میباشد. در این حالت تنش برشی بر تنش قبل از زلزله غلبه کرده و جابجایی در صفحه گسل رخ داده است. 

پس لرزها

پس لرزه ها دنباله ای از زمین لرزه ها هستند که پس از وقوع شوک اصلی در یک گسل اتفاق می افتند و در نزدیکی منطقه گسل که در آن گسیختگی اصلی اتفاق افتاده رخ می دهد و بخشی از "روند تنظیم مجدد" پس از لغزش اصلی در صفحه گسلی  است. پس لرزه ها با گذشت زمان کمتر می شوندو می توانند برای روزها ، هفته ها ، ماهها  ادامه داشته باشند. وقوع پس‌لرزه‌ها  پس از یک رخداد زمین‌لرزه بزرگ ناشی از به تعادل رسیدن و ثبات تنش تکتونیکی حاکم بر پوسته زمین پس از رخداد زمین‌لرزه اصلی است. به عبارتی باقی مانده انرژی است که از رخداد اصلی در زمین باقی مانده است. پس از یک زلزله بزرگ حرکات پوسته متوقف نمی شود و پس لرزه هایی به دنبال دارد که برخی از آنها آسیب زا هستند مثل پس لرزه با بزرگای ۵ امروز، لغزش مربوط به این پس لرزه ها را پس لغزش می نامند و ممکن است به صورت زمین لرزه های معمولی یا به صورت لغزش کند رخ دهد که احساس نمی شود.

بلافاصله پس از وقوع زلزله ۵.۹ گناوه مکانیسم آزاد شدن تنش به دلیل ویسکوزیته کم 19^ 10 پاسکال ثانیه و دمای بالا در قسمت پایین یا شکل پذیر پوسته فعال شده که منجر به تغییر شکل های پس لرزه ای در این قطعه گسلی شده است.  این سیکل با توجه به بزرگای زمین لرزه مربوط به یک دوره از چند دقیقه تاماه ها یا سال ها پس از رخ داد اصلی  است که پوسته و گسل هر دو به حالت تغییرات تنش پوسته ناشی از زلزله تنظیم می شوند. در طول دوره پس لرزه ای حداقل دو فرآیند مشخص باعث ایجاد حرکت اضافی پوسته می شود. یکی شامل لغزش اضافی که معمولاً جزئی و در امتداد گسل رخ داده است و دوم مناطق عمیق تری از پوسته پایین تر از ۱۵ کیلومتر در پاسخ به تغییرات تنش پوسته جریان دارند .

چهار  علت عمده که برای این هجمه پس لرزه ای گناوه  عبارت است از :

۱-  این زمین لرزه از نوع بین صفحه ای است که در زون تغییرشکل دو صفحه عربی اوراسیا اتفاق افتاده است نرخ این همگرایی ۲۰.۹ میلیمتر در سال است و دارای نرخ تجمع تنش بالای تکتونیکی است. میزان این تنش با توجه به رئولوژی منطقه  ۱۶.۵ مگا پاسکال است.

۲-  انحنای قطعه گسلی  که به صورت راندگی است  و شیبی متمایل به سمت شمال شرق دارد . اگر به زمین لرزه اصلی و پراکندگی پس لرزها نگاه کنیم  نحوه پخش و تراکم آنها را در محدوه داخل و خارج انحنا یا خم گسل(برخورد سه گانه) می بینیم که در تصاویر راداری نیز مشخص است  و نشان میدهد که عمده تغییر شکل و جابجایی در فرا دیواره گسل بیشتر بوده است.همچنین بر اساس تغییرات تنش کلمب نیز  قسمت عمده تنش رها شده در این زون متمرکز شده که با تطابق پسلرزه ها کاملا مشخص است.  

۳-  شکست های متوالی و وسعت گسیختگی است که محدوده ۲۰ در ۲۵ کیلومتر مربع را پوشش میدهد و نشان میدهد که شکست های متوالی مساحت زیادی را در بر گرفته اند.

۴-  وجود انحنا گسل و نقاط بریر با توجه به جنس سنگ منطقه .

شکل بر گرفته از موسسه ژئوفیزیک تهران
https://www.ncc.gov.ir/vdcf.tdmiw6d1egiaw.html
ncc.gov.ir/vdcf.tdmiw6d1egiaw.html
ارسال نظر
نام شما
آدرس ايميل شما
کد امنيتی