plus
reset
minus
plus
minus
تاریخ انتشارچهارشنبه ۱۲ خرداد ۱۴۰۰ ساعت ۱۹:۰۱
کد مطلب : ۴۰۳۶
اداره کل زمین سنجی و نقشه برداری زمینی و سرویس موقعیت‌یابی آنلاین کاربر با خدمات عمومی در نقشه‌برداری ژئودتیک

سرویس آنلاین کاربر (OPUS) ابزاری تحت وب برای تعیین موقعیت ژئودتیک در علوم زمین

مهندس غلامرضا کریم‌زاده، اداره کل زمین‌سنجی و نقشه‌برداری زمینی
سرویس آنلاین کاربر (OPUS) ابزاری تحت وب برای تعیین موقعیت ژئودتیک در علوم زمین
plusresetminus
سرویس آنلاین کاربر (OPUS) ابزاری تحت وب برای تعیین موقعیت ژئودتیک در علوم زمین

Online Positioning User Service
(OPUS)

مهندس غلامرضا کریم‌زاده، اداره کل زمین‌سنجی و نقشه‌برداری زمینی
 
سرویس موقعیت‌یابی آنلاین کاربر (OPUS)، سرویسی متعلق به ادارۀ نقشه‌برداری ژئودتیک سازمان ملی اقیانوسی و جوی ایالات متحده است که از طریق آن امکان دسترسی عموم به مختصات دقیق در سیستم مختصات مرجع ملی این کشور National Spatial Reference System (NSRS) فراهم شده است. در این سرویس، مختصات نقاط در شبکه ایستگاه‌های مرجع دائمی Continuously Operating Reference Stations (CORS) سازمان ملی اقیانوسی و جوی ایالات متحده محاسبه و ارائه می‌شوند.
کاربران با استفاده از این سرویسِ تعیین موقعیت‌، فایل‌های داده GPS با فرمت راینکس (RINEX) خود را به صورت آنلاین به ادارۀ ملی نقشه‌برداری ژئودتیک ایالات متحده (NGS) ارسال می‌کنند‌، تا داده‌ها با استفاده از رایانه‌ها و نرم‌افزارهای مربوطه به منظور تعیین موقعیت پردازش ‌شوند. هر فایل راینکس که ارسال می‌شود، با توجه به سه ایستگاه مرجع دائمی (ملی) پردازش می‌گردد. برای استفادۀ سرویس موقعیت‌یابی آنلاین کاربر، کافیست فایل دادۀ GPS (جمع‌آوری‌شده با یک گیرندۀ GPS دقیق نقشه‌برداری) به سادگی در صفحه آپلود OPUS بارگذاری شود. پس از بارگذاری، موقعیت محاسبه‌شده در سیستم مختصات مرجع ملی از طریق ایمیل و به صورت خودکار برگشت داده می‌شود. در صورت موافقت کاربر، موقعیت حاصله در وب‌سایت ادارۀ ملی نقشه‌برداری ژئودتیک برای عموم به اشتراک گذاشته می‌شود یا به یک پروژه نقشه‌برداری بزرگتر اضافه می‌گردد. در این فرآیند، به نرم‌افزار پردازش خط مبنا یا سرشکنی کمترین مربعات روی رایانۀ شخصی نیازی نیست. فقط لازم است فایل از گیرنده GPS دانلود شده، به فرمت راینکس تبدیل گردد، و به صورت آنلاین به اداره نقشه‌برداری ژئودتیک فرستاده شود.  
نکته مهم این است که گیرندۀ GPS دارای کیفیت ژئودتیک باشد. برای مثال گیرنده‌های دو فرکانسه GPS که قابلیت ردیابی حداقل 12 کانال را داشته باشند و بتوانند سیگنال‌هایL1 ، L2 ، C / A (C1) و P1 ، P2 را جمع‌آوری کنند. البته به داده‌های داپلر و قدرت سیگنال نیازی نیست. علاوه بر این، گیرنده‌ها باید دارای حافظۀ کافی برای جمع‌آوری داده‌های چند روز باشند.
در سرویس موقعیت‌یابی آنلاین به روش مشاهدات استاتیک، موقعیت کاربر به روش استاتیک تفاضلی و با استفاده از ساعت‌های داده تعیین می‌گردد. این پردازش چند بار با دیگر ایستگاه‌های مرجع دائمی تکرار می‌شود. در این سرویس برای محاسبه موقعیت تقریبی آنتن متحرک (Rover)‌، ابتدا یک مجموعه مختصات اولیه از داده‌های ارسالی محاسبه می‌شود. سپس همۀ ایستگاه‌های مبنائی نزدیک شناسایی شده و پنج ایستگاه برتر برای استفاده در راه حل نهایی انتخاب می‌گردد. نزدیک‌ترین فاصله ایستگاه مبنائی تا موقعیت کاربر، یک کیلومتر است. پنج ایستگاه مبنائی انتخابی لزوماً نزدیک‌ترین ایستگاه نیستند. آزمون‌های کنترل کیفی بسیاری مانند موجودیت داده‌ها، بلوک‌های زمانی مشترک، فاصله، توزیع هندسی، افزونگی و خطای چند مسیری شدن سیگنال روی داده‌های آرشیوی ایستگاه‌های مبنائی به منظور انتخاب بهترین ایستگاه انجام می‌پذیرد.
در روش برداشت استاتیک سریع (rapid static)، ابتدا یک مدل تأخیر اتمسفریک از داده‌های ایستگاه‌های مرجع دائمی پیرامون ایجاد می‌گردد. سپس موقعیت کاربر به سرعت با راه حل تفاضلی استاتیک تعیین می‌شود. در سرویس تعیین موقعیت به روش استاتیک سریع، سه تا نه عدد از بهترین ایستگاه‌های مرجع دائمی بر اساس معیارهائی مانند داشتن دید ماهواره‌ای مشترک با داده‌های کاربر، فاصله در بازه 50 تا 250 کیلومتری از آنتن متحرک (موقعیت کاربر)، و توجیه نسبت به گیرندۀ متحرک انتخاب می‌گردند. علاوه بر این‌، آنتن متحرک نباید در فاصله‌ای بیشتر از 50 کیلومتر از پلیگون بسته‌ی ایستگاه‌های مرجعِ انتخاب‌شده، قرار گیرد. چنانچه گیرندۀ متحرک بیش از 50 کیلومتر خارج از این چند ضلعی باشد، ایستگاه‌های مرجع دائمی جایگزین در نظر گرفته می‌شوند. در صورتی که هیچ موردی یافت نشود، پردازش قطع می‌گردد.
 
جدول مقایسه راه حل استاتیک با استاتیک سریع
  استاتیک استاتیک سریع
ورودی (GPS دو فرکانسه) 2 تا 48 ساعت 15 دقیقه تا 2 ساعت
خروجی نرمال، گسترش‌یافته، XML، اشتراک‌گذاری، پروژه‌ها نرمال، گسترش‌یافته، XML
صحت (سطح اطمینان 95٪) 1 تا 2 سانتی‌متر افقی
3 تا 6 سانتی‌متر بیضوی
ارتفاع
1 تا 2 سانتی‌متر افقی
4 تا 8 سانتی‌متر بیضوی
ارتفاع
هندسه شبکه 3 تا 5 ایستگاه مرجع دائمی، ترجیحاً در محدودۀ 1000 کیلومتری آنتن متحرک 3 تا 9 ایستگاه مرجع دائمی، در محدودۀ 250 کیلومتری آنتن متحرک
دسترسی جهانی 90٪ قاره آمریکا
(بسته به هندسه)
 
 
به طور خلاصه می‌توان گفت که سرویس موقعیت‌یابی آنلاین کاربر، یک ابزار عمومی اداره ملی نقشه‌برداری ژئودتیک ایالات متحده است که کاربران GPS به کمک آن می‌توانند نقشه‌برداری‌های محلی خود را به سیستم مختصات مرجع ملی پیوند بزنند. به عبارت دیگر، نوعی ابزار تحت وب رایگان برای پردازش مشاهدات GPS ارسال‌شده توسط کاربران و نیز تولید مختصات ژئودتیک تحت سیستم مختصات مرجع ملی ایالات متحده و چارچوب مختصات مرجع جهانی است.
گفتنی است در کشور ما نیز سرویس تعیین موقعیت نقاط در مبناي مسطحاتی ملی توسط سازمان نقشه‌برداری کشور ارائه می‌شود. این سرویسِ تحت وب اکنون از طریق آدرس https://ipgn.ncc.gov.ir/IRGD.aspx برای کاربران قابل دسترس است. در سرویس مذکور، مختصات نقاط در مبناي مسطحاتی جدید تحت عنوان IRGD2017 در اپک مرجع 2017.01.01 و بر اساس نسخۀ تازۀ سیستم مختصات GPS یعنی WGS84 (G1762) محاسبه و ارائه می‌شوند.
 
منابع:
https://www.ncc.gov.ir/vdce.x8ebjh87p9bij.html
ncc.gov.ir/vdce.x8ebjh87p9bij.html
ارسال نظر
نام شما
آدرس ايميل شما
کد امنيتی