Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility
plus
reset
minus
plus
minus
تاریخ انتشارجمعه ۲۱ خرداد ۱۴۰۰ ساعت ۱۳:۵۱
کد مطلب : ۴۰۶۳
نتایج حاصل از شبکه ایستگاه های موردی و دائمی سازمان نقشه برداری کشور جهت:

نگرشی بر زمین لرزه با بزرگای ۴.۲ تبریز استان آذربایجان شرقی (گسیختگی در سگمنت میانی گسل شمال تبریز مسبب زمین لرزه)

تهیه و تنظیم: دکتر حمیدرضا نانکلی رئیس اداره ژئودینامیک و مهندس اکرم السادات علی جان زاده، از اداره کل زمین سنجی و نقشه برداری زمینی
نتایج حاصل از میدان سرعت ایستگاه های دائمی سازمان نقشه برداری کشور در نزدیکی انتهای جنوب شرقی گسل شمال تبریز نشان دهنده نرخ لغزش ۲ میلی متر  در سال و به صورت راستگرد میباشد. با حرکت به سمت شمال غرب، نرخ لغزش راستگرد تقریبا معادل ۲.۷ میلی متر در سال خواهد بود در حالی که در انتهای شمال غربی گسل نرخ لغزش راستگرد به ۴ میلی متر در سال افرایش پیدا میکند.   نتایج حاصل از میدان سرعت ایستگاه های دائمی در سگمنت مرکزی گسل شمال تبریز نشان میدهد که حركت قابل توجهي در این قسمت رخ نمي‌دهد. بنابراين سگمنت میانی گسل شمال تبريز در مقايسه با بخش شرقي و غربي آن دچار پديده قفل شدگي است. میدان استرین در منطقه رخ داد نشان دهنده رژیم فشارشی و کششی به ترتیب در راستای شمال غرب  جنوب شرق شمال شرق جنوب غرب است همچنین نرخ استرین برشی بین ۸۵ تا ۹۰ نانو استرین در سال است که نشان دهنده خطر لرزه ای بالا یی در منطقه است . تنش قبل از گسیختگی برای این زمین لرزه ۴.۵ مگا پاسکال برآورد شده است.
نگرشی بر زمین لرزه  با بزرگای ۴.۲ تبریز  استان آذربایجان شرقی (گسیختگی در سگمنت میانی گسل شمال تبریز  مسبب زمین لرزه)
plusresetminus
نگرشی بر زمین لرزه  با بزرگای ۴.۲ تبریز  استان آذربایجان شرقی(گسیختگی در سگمنت میانی گسل شمال تبریز  مسبب زمین لرزه)  

بنا بر گزارش مرکز لرزه نگاری کشوری  زمین لرزه ای با بزرگای ۴.۲ در ساعت ۳ و ۱۳ دقیقه بامداد مورخ ۱۸ خرداد ماه و  درفاصله ۱۸ کیلومتری از شهرستان تبریز رخ  داد.عمق این زمین لرزه ۸ کیلومتر گزارش شده است. این زمین لرزه  دارای یک پیش لرزه و۱۱پس لرزه بوده که بزرگترین آن دارای بزرکای ۴ بوده است.

گزارش کار گروه زمین لرزه و آتشفشان سازمان نقشه برداری کشور
منطقه آذربایجان واقع در گوشه شمال‌غربی کشور ایران مشتمل بر دو استان آذربایجان شرقی و غربی بین طولهای جغرافیائی ۴۴ درجه و ۲ دقیقه و ۴۸ درجه و ۲۱ دقیقه شرقی و عرضهای جغرافیائی ۳۵ درجه و ۵۸ دقیقه تا ۳۹ درجه و ۴۷ دقیقه شمالی قرار دارد . این منطقه از سمت شمال با کشورهای آذربایجان و ارمنستان ؛ از مغرب با کشورهای ترکیه و عراق ؛ از جنوب با استانهای کردستان و زنجان و از شرق با استان اردبیل همجوار می باشد . سرزمین آذربایجان از لحاظ توپوگرافی به صورت یک فلات نسبتا مرتفع می باشد بگونه ای که ارتفاع پست ترین نقطه آن (چاله ارومیه) به حدود۱۳۰۰ متر از سطح دریا می رسد . بخش میانی فلات آذربایجان توسط چاله ارومیه حالت فرو افتاده دارد که سبب تقسیم آذربایجان به دو بخش شرقی و غربی نامتقارن شده است.
                         
فرو افتادگی این چاله ناشی از عملکرد گسلهای اطراف آن بوده است. روند کلی این گسلها شمال‌غربی- جنوب‌شرقی است. گسل واقع در شرق چاله ارومیه گسل تبریز نام دارد که از حدود تاکستان شروع و به مرزهای سیاسی با ترکیه می رسد . از محل شهر ماکو یک گسل با نام گسل زرینه رود از گسل تبریز منشعب شده  و به سمت جنوب امتداد می یابد . هردو این گسلها علاوه بر جابجائی قائم دارای حرکت امتدادی نیز می باشند . به دلیل جنبش این گسلها حرکات کوهزائی آلپی که موجد کوههای آذربایجان و سراسر ایران بوده اند نتوانسته اند بخش میانی آذربایجان را همانند زمین های حاشیه آن بالا ببرند که در نتیجه چاله ارومیه بوجود آمده است . علاوه بر سیستم گسلی فوق خطوط شکسته دیگری در آذربایجان وجود دارد که در امتداد آنها قطعاتی به صورت هورست و گرابن بالا و پائین رفته و منجر به تولید عوارضی همچون چاله خوی و اردبیل و کوههای بزقوش شده اند .

 گسل شمال تبریز
گسل تبریز به حکایت تاریخ، لرزه‌خیزترین گسل در استان است. این گسل از جنوب شهر زنجان تا نزدیکی خوی و به عقیده برخی تا کشور ترکیه امتداد دارد و شواهد حاکی از تقسیم گسل تبریز به سه   سیگمنت در استان  آذربایجان‌شرقی و استان‌های مجاور آن به خصوص آذربایجان‌غربی است.امتدادقطعه‌ جنوبی گسل تبریز از محدوده‌ شرق شهر بستان آباد تا سه راهی اهر است و ادامه آن قطعه میانی گسل تبریز بوده و از سه راهی اهر تا صوفیان ادامه داشته که "گسل شمال تبریز" نام دارد. سپس قطعه شمالی گسل تبریز یا سگمنت مرند که از شهر صوفیان تا خوی و حتی قسمت‌های شمالی‌تر آن امتداد یافته است.گسل شمال تبریز در قسمت شرقی شهر تبریز به طور تقریبی از نواحی شهرک مرزداران تا شهرک باغمیشه امتداد دارد و سپس در امتداد کوه‌های عینالی ادامه یافته و رود آجی چای را قطع می‌کند.در طول تاریخ زلزله‌های زیادی مرتبط با گسل شمال تبریز و شاخه‌های فرعی آن اتفاق افتاده و زمین‌شناسان حدود ۱۰ زمین لرزه شدید را که در سال‌های ۸۵۸، ۱۰۴۲، ۱۲۷۳، ۱۳۰۴، ۱۴۴۰، ۱۶۴۱، ۱۷۱۷، ۱۷۲۱، ۱۷۸۰ و ۱۷۸۶ میلادی در شهر تبریز رخ داده‌ است را به فعالیت گسل شمال تبریز نسبت داده‌اند که بزرگای آن ‌ها بیش از شش و نیم تا هفت ریشتر تخمین زده شده است.

نتایج حاصل از شبکه ایستگاه های موردی و دائمی سازمان نقشه برداری کشور
       
بلوک آذربایجان دارای ساختار تکتونیکی و لرزه ای خاصی می باشد. مقایسه داده های ژئودتیک و پارینه لرزه شناسی و الگوی پراکندگی تغییر شکل های فعال در این منطقه همگی گویای وجود پتانسیل لرزه ای آذربایجان است.
  نتایج حاصل از میدان سرعت ایستگاه های دائمی سازمان نقشه برداری کشور در نزدیکی انتهای جنوب شرقی گسل شمال تبریز نشان دهنده نرخ لغزش ۲ میلی متر  در سال و به صورت راستگرد میباشد. با حرکت به سمت شمال غرب ، نرخ لغزش راستگرد تقریبا معادل ۲.۷ میلی متر در سال خواهد بود درحالی که در انتهای شمال غربی گسل نرخ لغزش راستگرد به ۴ میلی متر در سال افرایش پیدا میکند. 
 نتایج حاصل از میدان سرعت ایستگاه های دائمی در سگمنت مرکزی گسل شمال تبریز نشان میدهد که حركت قابل توجهي در این قسمت رخ نمي‌دهد. بنابراين سگمنت میانی گسل شمال تبريز در مقايسه با بخش شرقي و غربي آن دچار پديده قفل شدگي است. میدان استرین در منطقه رخ داد نشان دهنده رژیم فشارشی و کششی به ترتیب در راستای شمال غرب  جنوب شرق شمال شرق جنوب غرب است همچنین نرخ استرین برشی بین ۸۵ تا ۹۰ نانو استرین در سال است که نشان دهنده خطر لرزه ای بالا یی در منطقه است . تنش قبل از گسیختگی برای این زمین لرزه ۴.۵ مگا پاسکال برآورد شده است. با توجه به تعداد پس لرزه ها و ابعاد گسیختگی بعید به نظر می رسد که دو سگمنت شمالی و جنوبی گسل شمال تبریز تحریک یا مورد چکانش قرار گرفته باشند. ایستگاه های دائمیGNSS سازمان نقشه برداری کشور قفل شدگی سگمنت مرکزی یا میانی گسل شمال تبریز را که مسبب زمین لرزه ۴.۲  تبریز بود  را نشان داده است که حاکی از پتانسیل بالای این سیستم در مدل سازی چرخه زلزله می باشد.

https://www.ncc.gov.ir/vdce.p8ebjh87x9bij.html
ncc.gov.ir/vdce.p8ebjh87x9bij.html
ارسال نظر
نام شما
آدرس ايميل شما
کد امنيتی